Chciałbym zapytać o pewne zjawisko, którego często doświadczam przy odchwaszczaniu ogródka. Czasami, przy wyrywaniu traw z ziemi, roztacza się z ich korzeni silny zapach, przypominający ziołowe maści rozgrzewające w stylu maści końskiej. Mam wrażenie że nie jest to cecha przywiązana do gatunku, chociaż często występuje przy usuwaniu np. Holcus lanatus. Czy zapach ten jest efektem działalności jakichś grzybów, lub owadów/roztoczy bytujących w towarzystwie korzeni?
Ten zapach powodowany jest uwalnianiem się organicznych związków lotnych. Dla Holcus powstała praca w której co nieco było na ten temat napisane (Opposite metabolic responses of shoots and roots to drought. Sci. Rep. 2014).
Ogólnie intensywność tego zapachu zależy od czynników działających na roślinę (np.: powodują zwiększoną syntezę tych związków) oraz warunków w jakich to wąchamy. W ciepłe dni zapach poczujemy oczywiście szybciej (przykładem mogą być kwiaty fiołka wonnego). Poza tym przy odpowiedniej wilgotności niektóre nuty zapachowe stają się bardziej wyraźne.
Dla wielu dwuliściennych zapach też jest mocny i nie zawsze przyjemny, np.: według mnie chabry mają korzenie o dość nieprzyjemnym zapachu.
Zaobserwowałem, że występowanie tego zapachu jest bardziej sprzężone z miejscem w ogrodzie niż samym gatunkiem. Są, miejsca w ogrodzie, w których ten sam gatunek ma korzenie pachnące ziemią, a w innym mają zapach z wątku o odurzającym wręcz stężeniu
Ok, wygląda na to, że znalazłem winowajcę, a raczej winowajczynię. Jest nią prawdopodobnie Tomka wonna, która występowała w pobliżu sprawdzanych traw i już sama obecność jej w pobliżu przesącza korzenie innych roślin swoim aromatem. Przy większych kępach Tomki, zapach korzeni jest tak silny, że prawie przyprawia mnie o zawroty głowy. Nie skojarzyłem go z kumaryną, bo w takim stężeniu czułem bardziej nuty ziołowe niż siano, którego zapach znam z części nadziemnych Tomki